TÜİK’in 2025 verilerine göre, Türkiye’de hane halklarının harcamalarında konut ve kira ilk sırada yer alırken, gelir ve hane büyüklüğüne göre önemli farklılıklar gözlendi.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ait hane halkı tüketim harcaması verilerini açıkladı. Ülke genelinde hanelerin yaptığı harcamalarda en büyük payı yüzde 29,3 ile konut ve kira giderleri oluşturdu. Bu harcamaları, yüzde 20,5 ile ulaşım ve yüzde 17,3 ile gıda ve alkolsüz içecekler takip etti.
Tüketim harcamalarının en düşük paya sahip olduğu kategoriler ise yüzde 0,8 ile sigorta ve finansal hizmetler, yüzde 1,8 ile eğitim hizmetleri ve yüzde 2,2 ile sağlık oldu. Bu istatistikler, hanelerin temel ihtiyaçları ve yaşam giderleri arasındaki önceliklendirmeyi ortaya koyuyor.
Harcama dağılımı, gelir düzeyine göre önemli farklılıklar gösterdi. En yüksek gelir grubunda yer alan haneler, ulaşıma harcamalarının yüzde 25’ini ayırırken, konut ve kiraya yüzde 25,7, gıda ve alkolsüz içeceklere ise yüzde 12,4 pay verdi. Buna karşılık, en düşük gelir grubundaki haneler harcamalarının yüzde 38,7’sini konut ve kiraya, yüzde 29,2’sini gıda ve alkolsüz içeceklere, yüzde 8,6’sını ise ulaşıma yönlendirdi. Yüksek gelirli hanelerin ulaşıma, düşük gelirli hanelere göre 3 kattan fazla harcama yapması dikkat çekti.
Temel gelir kaynağı maaş ve ücret olan haneler konut ve kiraya yüzde 26,4 harcarken, müteşebbis geliri olan haneler bu kaleme yüzde 25,5 pay ayırdı. Gıda harcamalarında ise maaşlı haneler yüzde 16, müteşebbis gelirliler yüzde 17 harcadı. Ulaşım harcamalarında ise müteşebbis gelirliler yüzde 25,9 ile öne çıktı.
Hane halkı büyüklüğü de harcama eğilimlerini etkiledi. Tek kişilik haneler, bütçelerinin yüzde 41’ini konut ve kiraya, yüzde 14,3’ünü gıda ve alkolsüz içeceklere, yüzde 14,4’ünü ise ulaşıma ayırdı. Altı ve daha fazla kişiden oluşan hanelerde ise gıda ve alkolsüz içecekler yüzde 23,7, konut ve kira yüzde 22,4, ulaşım ise yüzde 18,1 pay aldı.
Hane halklarının en çok israf ettiği gıda grupları incelendiğinde, yüzde 39,7 ile taze meyve ve sebzeler ilk sırada yer aldı. Bu kategorileri, yüzde 32,5 ile ekmek ve yüzde 15,1 ile süt ve süt ürünleri izledi.
